Observatiestage Sint-Pietersinstituut

Op het Sint-Pietersinstituut had ik twee vakmentoren, ik ging bijgevolg bij beide observeren. Ik gaf biologie en chemie in de 3de graad, bij de wetenschappen en economie.
Het was best een raar gevoel, stage lopen op de school waar ik zelf mijn middelbare schooltijd beleefde. Veel herinneringen kwamen bijgevolg naar boven. Het voelde goed, terug te zijn in deze vertrouwde omgeving. Echter, net zoals in mijn leven is ook hier de tijd niet blijven stilstaan.

Het was me direct duidelijk dat er tussen beide stagescholen een groot verschil is. In het MUDA zijn de klasgroepen klein, een groep van 26 leerlingen is daar een uitzondering terwijl dit hier eerder de regel is. Dit heeft vele gevolgen, zo is het als leraar moeilijker te differentiëren. De vaklokalen biologie en chemie zijn niet voorzien op zo grote groepen, iedereen kan juist een plaatsje vinden. Dit maakt het moeilijker om activerende werkvormen toe te passen of groepjes te vormen.

De sfeer op het MUDA en Sint-Pieters is ook helemaal anders. De leerlingen op het MUDA hebben bijna één voor één een passie waar ze ten volle voor gaan namelijk muziek, dans of drama. Ondanks dit gegeven merkte ik geen desinteresse bij de leerlingen voor natuurwetenschappen. In het derde jaar kwam dit wel iets naar boven.

Dit in tegenstelling met de desinteresse van leerlingen in de observatiestage in de richting economie. Het contrast met de wetenschappen is enorm, daar kan je nooit genoeg vertellen en blijven de vragen maar komen. Het enthousiasme van de leerlingen straalt op jou af en uiteraard omgekeerd.
Het moet wel gezegd zijn dat het er veel meer verwacht wordt van de leerlingen in economie ten opzichte van leerlingen in het KSO. In een economische richting krijgen de leerlingen chemie, biologie en fysica terwijl in het KSO 2 uur natuurwetenschappen in het lesprogramma aanwezig is.

De inzichten die ik bij de observatie waarnam, kan u in onderstaande mindmap terugvinden. Dit is ook mogelijk via deze link.

Observatiestage MUDA

Voor en tijdens de lesstage in het MUDA te Evergem ging ik de klassen waar ik les aan gaf, observeren. Dit deel van de stage is belangrijk, op deze manier kan je de beginsituatie van de leerlingen en de klasgroep inschatten.
Aangezien dit mijn eerste stage was, was de observatie van klasmanagement ook heel belangrijk. Door het observeren van de groepsdynamica, samengaand met de aanpak van de vakmentor, kan je de situatie in je eigen les beter inschatten en reeds op voorhand nadenken hoe de les kan verlopen. Je kan ook al reeds enkele namen van de leerlingen memoriseren.
Het inschatten van de (individuele) onderwijsbehoeften is niet altijd eenvoudig, door de observatie kom je reeds veel te weten.

Tenslotte is het een sterkte te observeren de les voordat je zelf moet lesgeven. Zo weet je exact wat reeds gezien werd en kan je in je eigen les hiermee een link leggen.

 

Mijn impressies, opgedaan in deze observatiestage, kan u schematisch terugvinden in onderstaande mindmap. Of via deze link.

 

Impressie klassenraad

Afgelopen woensdag heb ik de kans gehad een klassenraad bij te wonen op mijn stageschool. Deze kans heb ik dankbaar met beide handen gegrepen. De week voordien simuleerden we in de opleiding, in het vak PPC, een kernklassenraad. Op dat moment leek alles heel geboetseerd. Echter, bij het bijwonen van deze klassenraad kwam ik al snel tot de constatatie dat onze kernklassenraad niet veel afweek van een reële situatie.

De klassenraad die ik kon bijwonen betrof een pre-deliberatie. De klastitularis was de voorzitter van de klassenraad, bijgestaan door de co-titularis. De graadcoördinator noteerde alles onmiddellijk in het leerlingenvolgsysteem. Leerling per leerling wordt overlopen. Zowel de punten, de vooruitgang of achteruitgang als de attitude vormen een insteek in het gesprek.
Zoals we in de opleiding reeds uitgebreid zagen spelen de ouders een belangrijke rol. In het beleid hier zag ik dat er altijd eerst een gesprek met de leerling wordt aangegaan en dat pas nadien de ouders gecontacteerd worden. Hieruit bleek dat er veel verschil is tussen de ouders en hun invloed op hun kind.
Ook hier waren er verschillende leerlingen die GON - begeleiding krijgen. Voor de meeste leerlingen is dit een serieuze vooruitgang en maakt hun functioneren eenvoudiger. Zowel leerlingen met ADHD, dyslexie of autisme. Dit vraagt van de leerkrachten om veel begrip en geduld.

           

Net zoals deze spin geduldig wacht op een prooi, zo brengt een leerkracht elke dag weer hetzelfde geduld op met de leerlingen. Keer op keer hetzelfde zeggen, hen positief bekrachtigen en hen het beste uit zichzelf laten halen. Zoals je ziet op de linkerfiguur, een plantje kan pas groeien als het met veel zorg en liefde omgeven wordt. Het moet aarde hebben en elke dag water krijgen. Datzelfde heeft een leerling nodig om te kunnen groeien, veel liefde, aandacht en vooral begrip.

Op de klassenraad zag ik dat de leerkrachten al deze aspecten voor elke leerling voor ogen hadden. Helaas is liefde, aandacht en begrip niet altijd voldoende of moet er bijgestuurd worden. Op dat moment heb je als leerkracht verantwoordelijkheden. Zo breng je het lerarenteam op de hoogte van de moeilijkheden zodat deze samen kunnen aangepakt worden. Hierbij kan een verwittiging van de leerling en/of het contacteren van de ouders heel belangrijk zijn. Dit zowel voor de leerprestaties als opvoedkundig. De leerling, leerkrachten en ouders vormen 1 team. Ze hebben 1 gemeenschappelijk doel : het groeiproces van de leerling zo goed als het kan te ondersteunen zodat deze zich kan ontwikkelen tot een goede volwassene met een eigen identiteit. 
Deze ondersteuning en dit doel werd bij elke leerling op de klassenraad vooropgesteld. 

Wat me ook opviel is dat de vooruitgang van de leerlingen bekeken wordt en niet enkel de leerlingen die het al een tijdje minder goed deden. Er wordt kort op de bal gespeeld als een leerling voor 1 of meerdere vakken minder presteert dan voordien, hoewel de resultaten toch ruim voldoende zijn.
Op deze klassenraad werden ook enkele kleine beslissingen ivm maatregelen voor leerlingen met een leerstoornis besproken. Het was zeer interessant dit toegepast te zien in de praktijk. Verder was het heel mooi dat de leerkrachten vragende partij zijn om de presentatie van een leerlinge met dyspraxie bij te wonen. Dit naar aanleiding van een presentatie die ze aan haar medeleerlingen gaf tijdens een les. Uiteraard wordt eerst gevraagd of deze leerlinge dit wel wil. Dit is een mooie illustratie dat de leerkrachten het beste voor hebben met de leerlingen en zich daar ook ten volle voor inzetten zodat ze alle leerlingen kunnen begrijpen.

Tenslotte viel me ook sterk op dat de ontwikkeling van leerlingen heel sterk afhangt van de klasgroep. Zowel de sterkte of zwakte van de klas en de klassfeer zijn bepalend voor de persoonlijke groei van de leerlingen.

Digitaal leerpad bloedsomloop

Als tweede microles DCO kregen we een opdracht waar we creatief aan de slag konden; een BZL opstellen waarin differentiatie aan bod komt. We kregen de mogelijkheid dit te koppelen aan onze stage. In één van mijn stagelessen ga ik de bloedsomloop behandelen, dit is een dankbare les om via BZL te geven.

BZL staat voor begeleid zelfstandig leren. Dit wil zeggen dat de leerkracht in het begin van de les instructies geeft en dat de leerlingen de volledige les zelf aan de slag gaan. Hier was de opdracht een site te maken als BZL. 

De BZL start met duidelijke instructies en de lesdoelen. Nadien kunnen de leerlingen zelf bepalen of ze nog een herhaling van het hart nodig hebben of niet. De BZL is een afwisseling van theorie en oefeningen, zo zijn er invuloefeningen maar ook figuren waarop de leerlingen de juiste delen moeten kunnen benoemen. Kortom, er zit voor elke leerling iets tussen wat hem of haar aanspreekt.

Na het doorlopen van het leerpad hebben de leerlingen ook de mogelijkheid om de uitbreidingsleerstof door te nemen. Hier staat kort wat informatie over hart- en vaatziekten en leukemie. Tenslotte is er ook een pagina waar interessante linken op verzameld staan. De leerlingen krijgen ook de mogelijkheid om interessante informatie in verband met het bloed aan te reiken. Zo is het de bedoeling dat de site op termijn een databand wordt met extra informatie die de leerlingen ten allen tijde kunnen raadplegen.

Het maken van zo een google site en de bijhorende oefeningen gaat echter niet vanzelf. Zo ben ik tijdens het creëren van de site op verschillende moeilijkheden gebotst. Maar hoe meer ik probeerde, hoe meer vertrouwd ik met de verschillende tools werd. Het is me ondermeer gelukt om een google formulier te maken en dit in de site in te voegen, net zoals de youtube filmpjes. Dit had ik niet van mezelf verwacht toen de opdracht werd voorgesteld. Conclusie, geef niet op voor je reeds begonnen bent, soms kan je meer dan je denkt! 

Zo, nu wil ik jullie niet langer in spanning houden. Jullie kunnen de site zelf verkennen door te klikken op deze link.

Ik zou het heel erg op prijs stellen om feedback te ontvangen. Ook als er vragen zijn over technische aspecten of over materiaal dat ik gebruikte, kan u me altijd contacteren via delphine.goethals@leraarzijn.be 

Presentatie inleefstage

Via onderstaande linken is het mogelijk mijn presentatie over de inleefstage te bekijken. 
Ik vertel eerst wat meer over mijn impressie van de inleefstage, gevolgd door een reflectie aan de hand van de functionele gehelen en tot slot beschrijf ik mijn visie op onderwijs.

http://screenr.com/pKTN   (deel 1)
http://screenr.com/9KTN   (deel 2)

Wegens heel wat technische problemen met de audio-opname heeft deze opdracht vertraging opgelopen, mijn excuses hiervoor.

De inleefstage: een impressie van de observatiestage

Een week na onze dag inleven keerden Charlotte, Ilse en ik voor de tweede en laatste keer terug naar het Koninklijk Atheneum GO! te Sint-Niklaas. Dit is niet enkel voor ons een speciale dag maar ook voor de leerlingen, het is de laatste lesdag van het eerste semester want de examens starten morgen. Dit is te voelen in de klas, er heerst een andere sfeer dan vorige week. Cynthia maakt van deze laatste lessen gebruik om de leerlingen zelfstandig oefeningen te laten afwerken. Ook loopt ze rond om de laatste vragen nog te beantwoorden.

Gelukkig hadden Charlotte, Ilse en ik de week voordien al een paar observatieopdrachten kunnen maken waarbij de les zelf van groot belang is. Zo denk ik aan de opdracht van didactiek over de lesdoelen en werkvormen en de observatieopdracht van communicatie. 
Deze voormiddag hadden we nog voldoende tijd om de opdracht van LEV en OMA verder af te werken.
De dinsdagvoormiddag heeft Cynthia altijd een vast uurtje studie. Tegengesteld tot vorige week was er geen enkele leerkracht aanwezig en waren er dus ook geen leerlingen in de studie aanwezig. Dit was voor ons een kans om Cynthia met nog een aantal vragen te bestoken en te luisteren hoe zij het leraar zijn ervaart.

In het algemeen ervaarde ik dit observatieluikje als positief. Het viel me op dat de leerkracht echt haar best doet om afwisseling in de lessen te steken en de leerlingen te blijven motiveren. Zo zagen we in 6 Wetenschappen de resultaten van filmpjes die de leerlingen moesten maken. De opdracht was om de wetten van Newton in het dagelijks leven te illustreren. Dit geeft de leerlingen voeling met fysica in de praktijk. Verder vond ik dat Cynthia een heel goed klasmanagement heeft, ze slaagt er in iedereen te betrekken en de klas onder controle te houden. Zoals bovenstaande figuren aangeven heb je bij het observeren oog voor het geheel maar neem je ook de tijd om eens in te zoomen en om de details te bekijken en bijgevolg ook de waarom van de aanpak. Zo vertelde Cynthia ons ook dat niet alle werkvormen in alle klassen werken. Elke klas is bijzonder en verdient dan ook een andere aanpak. 
Leraar zijn mag dus geen evidentie worden, het mag geen gewoonte worden. Je moet de leerlingen als individuen blijven zien, net als de verschillende klassen.

De inleefstage: een impressie van bijles over de middag

Zoals elke maandagmiddag en dinsdagmiddag was Cynthia op onze eerste dag van de inleefstage beschikbaar voor bijles. Haar klas is deze middagen open en iedereen kan met vragen bij haar terecht. Verder is er voor de leerlingen ook de mogelijkheid om op dat moment een toets in te halen.

Toen wij op bezoek waren was er een leerling die van deze mogelijkheid tot een inhaaltoets, gebruik maakte. Ook waren er verschillende leerlingen die vlak voor de examens van de gelegenheid gebruik maakten om enkele vragen te komen stellen. Het was geen klassieke bijles zoals ik verwacht had. Ik verwachtte effectief een bijles in de letterlijke betekenis van het woord, een extra les om bepaalde delen van de leerstof te verduidelijken. Het was echter zo dat de leerlingen alleen bij de leerkracht kwamen en dat de leerkracht de dingen persoonlijk verduidelijkte, niet in klasvorm. Dit maakt voor me duidelijk dat deze leerkracht echt betrokken is met haar leerlingen, ik denk dat de leerlingen echt geluk hebben met Cynthia als leerkracht. Een persoonlijke aanpak in de mate dat dit mogelijk is, is ook iets wat ik zeker wil meenemen voor mezelf als leerkracht! 

Leerlingen die om extra uitleg komen vragen is voor mij een teken van betrokkenheid van de leerkracht en de leerlingen. Uiteraard komt dit ook voort uit de wens om goede punten te halen maar toch denk ik dat dit ook een bewijs is dat de leerkracht erin slaagt om de leerlingen te blijven motiveren. Dit is een belangrijk aspect van het leraarschap; de leerlingen kunnen motiveren en inspireren! Op deze manier kunnen gesloten deuren opengaan. Naar mijn mening kan je hieraan een gepassioneerde leerkracht herkennen.

Tenslotte wil ik op deze blog naast de impressie van de bijles ook mijn eigen ervaring delen van mijn eerste vergadering als docente. De eerste vergadering waarop ik verwacht werd was de opleidingsraad afgelopen maandag . Ik was heel nieuwsgierig hoe een vergadering ging geleid worden met zo een groot aantal aanwezigen. Mijn verwondering was dan ook groot dat we een SWOT moesten opstellen. We deden dit nog maar juist voor onszelf in kader van de lerarenopleiding, dit was een pluspunt. Iedereen wist wat een SWOT was, gelukkig wist ik dat sinds kort ook. Deze maal ging de SWOT over de opleiding zelf. We werden in groepjes ingedeeld en moesten eerst voor onszelf nadenken over de Opportunities en Threats, nadien werd dit in het groepje besloten. Tenslotte werden de resultaten van de groepjes tot een geheel verwerkt. Door deze vorm van vergaderen heb ikzelf veel bijgeleerd, tot vorig jaar was ik studente in de opleiding en sinds dit jaar sta ik langs de andere kant. Nu voelde ik wat er leeft onder de docenten. Ik keerde dan ook veel indrukken en inzichten rijker naar huis.